Samsun Atakum kanser erken teşhis, tarama ve eğitim merkezine başvuran kadınlarda meme kanseri risk faktörlerinin
Amaç: Samsun Atakum Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezi’ne (KETEM) başvuran kadınlarda meme kanseri risk faktörlerinin değerlendirilmesi.
Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel, tanımlayıcı çalışma Samsun Atakum KETEM’e meme kanseri taraması için başvuran ve çalışma kıstaslarına uyan 205 kadın üzerinde gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların sosyodemografik, antropometrik ve meme kanseri risk verileri yüz yüze anket uygulanarak elde edilmiş, mamografi sonuçları ile birlikte Gail modeli üzerinden bireysel beş yıllık ve ömür boyu meme kanseri olma risk yüzdeleri hesaplanmıştır.
Bulgular: Katılımcıların ortalama yaşı 52,4 ± 8,1 yıl ve Vücut Kitle İndeksi (VKİ) ortalaması ise 29,9±5,5 kg/m2 olarak bulundu. Birinci derece akrabası meme kanseri tanısı almış katılımcılarda beş yıllık meme kanserine yakalanma ortalama risk puanı 10,61±3,83 (t=-4,680; p<0,01), BIRADS 0 olan kadınların ise hayat boyu risk ortalama puanı 10,91±3,23 (t=-3,057; p<0,01) olarak hesaplanmıştır. Meme yapısı C ve D grubu olan kadınlar, meme kanserine yakalanma açısından diğer meme yapısında olan kadınlara göre daha riskli bulunmuşlardır (F=12,824; p<0,01). Hayat boyu meme kanserine yakalanma riski ile yaş, VKİ, kilo, bel çevresi, göğüs çevresi, ilk adet görme yaşı, doğum sayısı, HRT alma süresi ve total emzirme süresi arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,01). Beş yıllık meme kanserine yakalanma riski ile yaş, ilk kez doğum yapma ve geç menopoza girme yaşı arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,01).
Sonuç: Çalışmamızda GAIL modelinde yer almayan VKİ, kilo, bel çevresi, göğüs çevresi, HRT alma süresi gibi bazı bağımsız değişkenler ile kanser riski arasında anlamlı ilişki bulunmasının ülkemizdeki popülasyonun yaşam tarzı, antropometrik yapısı, reprodüktif özellikleri ve genetik özellikleri temel alınarak kendine özgü birinci basamakta uygulanabilecek bir meme kanseri hesaplama aracının oluşturulması gerekliliğini vurgulamaktadır.


